Onder De Oppervlakte #004
Mensen Luisteren Ook Naar Wat Jij Niet Zegt
In een gesprek luisteren mensen niet alleen naar je woorden.
Ze luisteren ook naar wat jij niet zegt.
Naar je stilte.
Naar je blik.
Naar je ademhaling.
Naar je tempo.
Naar je lichaam dat opent of sluit.
Naar de kleine spanning die voelbaar wordt wanneer iets schuurt.
Dat klinkt misschien subtiel.
Maar onder de oppervlakte gebeurt daar veel.
Nog voordat iemand beslist om eerlijk te zijn, voelt hij vaak al iets aan de ander.
Is er aandacht?
Is er haast?
Is er oordeel?
Is er nieuwsgierigheid?
Is er ruimte voor wat ongemakkelijk is?
Of moet dit gesprek vooral snel weer beheersbaar worden?
Dat voelen mensen.
Zeker wanneer er iets spannends op tafel ligt.
Een twijfel.
Een grens.
Een kritische opmerking.
Een verlangen.
Een gevoel dat nog geen heldere taal heeft.
Dan luistert iemand niet alleen naar wat je zegt.
Maar ook naar wat jouw aanwezigheid mogelijk maakt.
Als je snel reageert, leert iemand misschien dat er weinig ruimte is om te zoeken.
Als je meteen uitlegt, leert iemand misschien dat zijn ervaring gecorrigeerd wordt.
Als je spanning weg lacht, leert iemand misschien dat het niet serieus genoeg is.
Als je stil kunt blijven zonder weg te gaan, gebeurt er iets anders.
Dan voelt iemand:
misschien mag dit even bestaan.
misschien hoef ik het niet perfect te brengen.
misschien hoef ik mezelf niet meteen te verdedigen.
misschien is hier ruimte om iets dichter bij de waarheid te komen.
Bij REAKIRA noemen we dat De Onderstroom.
De laag waarin mensen voortdurend aftasten:
Kan ik hier tevoorschijn komen?
Of moet ik mij aanpassen?
Die laag is niet alleen psychologisch.
Ze is ook lichamelijk.
We voelen veiligheid vaak eerder dan we haar begrijpen.
We voelen spanning vaak eerder dan we haar kunnen uitleggen.
We voelen afwijzing soms nog voordat iemand iets afwijst.
Daarom vraagt leiderschap meer dan goede gespreksvaardigheden.
Het vraagt lichaamsbewustzijn.
Zelfregulatie.
Aanwezigheid.
Het vermogen om je eigen spanning niet meteen door te geven aan het gesprek.
Want als jij je ongemak niet kunt dragen, gaat de ander het vaak dragen.
Als jij haast hebt, wordt het gesprek kleiner.
Als jij vooral gerustgesteld wilt worden, gaat de ander zijn woorden aanpassen.
En zo verdwijnt de waarheid opnieuw onder de oppervlakte.
Niet omdat iemand liegt.
Maar omdat hij voelt wat er mogelijk is.
De vraag is dus niet alleen:
Wat zeg ik?
Maar ook:
Wat communiceer ik voordat ik iets zeg?
Daar ligt een belangrijk beginpunt voor menselijker leiderschap.
Niet perfect.
Niet altijd rustig.
Niet zonder spanning.
Maar wel bewuster.
Want mensen luisteren niet alleen naar woorden.
Ze luisteren naar de ruimte waarbinnen die woorden mogen bestaan.
***