Kleine Beweging Van De Week #012
Laat het even bestaan
Veel van onze reacties zijn op zichzelf heel begrijpelijk. Wanneer iemand een besluit neemt dat wij onverstandig vinden, willen we uitleggen wat wij zien. Wanneer iemand een grens stelt die gevolgen voor ons heeft, zoeken we naar een oplossing. Wanneer een collega iets laat liggen wat hij normaal gesproken opvangt, ontstaat misschien onmiddellijk de neiging om het alsnog te regelen.
Daar hoeft niets mis mee te zijn. Samenwerken vraagt afstemming en soms is ingrijpen noodzakelijk.
Maar deze week nodigen we je uit om één keer iets kleins te onderzoeken: wat gebeurt er wanneer je niet onmiddellijk probeert de nieuwe situatie weer passend te maken?
Kies één werkelijk moment
Zoek daarvoor geen bijzondere situatie. Juist een klein moment in je gewone dag is geschikt.
Misschien vraagt een collega normaal gesproken altijd eerst wat jij ervan vindt en neemt hij nu zelf een besluit. Misschien zegt je partner nee tegen iets wat doorgaans vanzelfsprekend door kon gaan. Misschien komt een medewerker met een oplossing die anders is dan de jouwe. Of misschien spreekt iemand tijdens een overleg een verschil van mening uit waar je normaal gesproken direct op zou reageren.
Merk eerst op wat er in jou gebeurt.
Niet wat je ervan vindt, maar wat er al gebeurt voordat je een volledig antwoord hebt gevormd. Misschien wil je meteen uitleggen. Een nuance aanbrengen. Een vraag stellen. Het probleem oplossen. De ander geruststellen. Je eigen bedoeling verduidelijken. Of misschien voel je vooral de behoefte om snel weer helderheid te krijgen.
Probeer die reactie niet weg te maken. Je hoeft ook niet te bepalen of zij goed of fout is. Merk alleen op dat zij er is.
Maak de ruimte een fractie groter
Doe vervolgens iets ongewoons kleins: reageer niet onmiddellijk.
Misschien laat je drie seconden stilte vallen. Misschien adem je één keer rustig uit voordat je antwoordt. Misschien stel je eerst een vraag in plaats van je eigen oplossing te geven. Of misschien besluit je dat je er op dit moment helemaal niets aan hoeft toe te voegen.
Het gaat niet om de precieze techniek. Het gaat om de ruimte die ontstaat tussen wat de ander doet en wat jij daarop gewoonlijk zou doen.
Juist in die kleine ruimte kun je iets ontdekken wat tijdens een automatische reactie gemakkelijk onzichtbaar blijft. Misschien merk je hoe sterk je behoefte is om de situatie weer voorspelbaar te maken. Misschien voel je dat de grens van de ander jou met iets opzadelt wat je liever niet wilt dragen. Misschien ontdek je dat je het lastig vindt wanneer iemand jouw advies niet nodig heeft. Of misschien blijkt dat het ongemak veel sneller verdwijnt dan je had verwacht.
Laat de consequentie bestaan
Als de situatie het toelaat, ga dan nog één stap verder. Probeer niet alleen je eerste reactie uit te stellen, maar laat de consequentie van wat de ander deed ook werkelijk even bestaan.
Als iemand een redelijke grens stelt, vul de ontstane ruimte dan niet onmiddellijk zelf op. Als een medewerker binnen zijn verantwoordelijkheid een verdedigbaar besluit neemt, verander het dan niet alleen omdat jij een andere voorkeur hebt. Als iemand een verschil van mening laat bestaan, probeer dan niet meteen overeenstemming te creëren.
Dat is iets anders dan passief worden. Je blijft verantwoordelijk voor wat werkelijk jouw verantwoordelijkheid is. Een grens kan besproken moeten worden, een besluit kan risico's hebben en een verschil van inzicht kan om een vervolg vragen.
Maar niet iedere spanning hoeft onmiddellijk opgelost te worden.
Soms is de spanning zelf informatie.
Kijk wat er daarna gebeurt
Het interessantste deel van deze beweging komt misschien pas later. Kijk wat er gebeurt wanneer jij het vertrouwde antwoord een keer niet geeft.
Neemt iemand anders verantwoordelijkheid? Blijft een probleem inderdaad liggen, of wordt het op een andere manier opgelost? Ontstaat er even ongemak en daarna iets nieuws? Blijkt een besluit prima te werken, ook al was het niet jouw besluit? Of ontdek je juist dat jouw interventie wél nodig was?
Ook dat laatste is waardevolle informatie. Het doel van deze oefening is niet om te bewijzen dat je altijd moet loslaten. Het doel is te ontdekken wat je normaal gesproken niet kunt zien, omdat je al hebt ingegrepen voordat de situatie zich verder kon ontvouwen.
Misschien is dat wel het kleine experiment van deze week.
Niet proberen jezelf te veranderen.
Niet proberen de ander te veranderen.
Maar één keer opmerken wat er gebeurt wanneer iets anders ontstaat — en je het niet onmiddellijk terugbrengt naar wat je al kende.
***